  |
VERON A63
Friese Wouden
____________
VERON afdeling Friese Wouden
Afdelingsblad 'CQ Friese Wouden'
door PAoZH
Inleiding
In een serie artikelen voor CQ Friesland zal de bouw van een linear amplifier voor gebruik op de HF banden (3.5 - 30 MHz) worden beschreven. Om alvast de discussie over de voor en tegen's van zo'n apparaat wat te ondergraven eerst even het volgende.
Linears worden voor zowel HF,VHF en UHF gebouwd of gekoccht om een sterker signaal te produceren als dat wat uit je "standaard" set komt. Het doel hiervan kan velerlei zijn b.v.:
 | Jagen op zeldzame "DX" stations vvor wat voor award of doel dan ook is soms een zeer tijdrovende bezigheid als je in de brei van aanroepende stations zit of moet plaatsnemen. |
| Speciale doeleinden zoals Moon Bounce, meteoorscatter, etc. Hierbij is soms een behoorlijk signaal noodzakelijk, omdat het meeste hiervan onderweg geabsorbeerd of niet gereflecteerd wordt, waardoor je niet gehoord zou worden. |
| Wedstrijden en contesten; doe je hieraan mee om te winnen, dan is het gebruik van een linier soms geen overbodige luxe, behalve bij QRP wedstrijden natuurlijk. |
| Slechte condities kunnen toch nog verbindingen opleveren als je over behoorlijk vermogen kunt beschikken. Uiteraard maak je dan hoofdzaakelijk verbindingen met stations die ook veel vermogen hebben. |
Onzin zult U zeggen, een goede antenne, een goede ontvanger en veel Operating Practice is veel beter. Inderdaad, dat is waar, maar aan deze voorwaarden voldoen de onder a, b en c qenoemde stations meestal wel!
Nadelen van zo'n apparaat zijn b.v.:
| Bandvervuilinq, QRM, Kruismodulatie ,spletter, etc. Voor 2 stations die dicht bij elkaar (moeten) opereren is dat meestal geen pretje. |
| TVI, BCI, Orgels, Pick-ups, Video's etc etc.... Probemen met je omgeving! Een van de redenen waarom zoveel station's /P of /A aan hun call moeten toevoegen. |
| Als Jantje het doet, dan moet Pietje ook zo'n ding en zo kom je in een vicieuse cirkel terecht met als limiet de zekeringen in je meterkast of aggregaat! |
Al deze punten in overweging nemend kun je besluiten niet met zo'n apparaat te werken en gewoon voor jezelf te proberen de beste resultaten te behalen met middelen die je hebt of wat je omgeving je toelaat.
Kies je toch voor een linear, qebruik hem dan alleen wanneer dat ook echt "noodzakelijk" is. Om tot een keuze te komen moet je eerst bepalen welk type buis je gaat toepassen.
De buizen
Het hier beschreven ontwerp is gebasseerd op een triode in geaarde roosterschakeling; een gemakkelijk na te bouwen ontwerp met weinig problemen. Buizen die voor deze schakeling in aanmerking komen zijn o.a: TB2.5/300, TB2.5/400, TB3/750, TB4/1250, 3-400Z, 3-1000Z. Van deze buizen hierbiJ een opsomming van enkele parameters zodat je aan de hand hiervan een eerste keuze kunt maken.
| Buis type | 2.5/300 | 2.5/400 | 3/750 | 4/1250 | 3-400Z | 3-1000Z |
| Gloeispanning V | 6,3 | 6,3 | 5 | 10 | 5 | 7,5 |
| Gloeistroom A | 5,4 | 5,8 | 14,1 | 10 | 14,5 | 21 |
| Max. Anodespanning V | 2500 | 2700 | 3500 | 4000 | 2500 | 3000 |
| Max. Anodestroom A | 0,25 | 0,27 | 0,38 | 0,55 | 0,40 | 0,8 |
| Min. input W | 10 | 15 | 50 | 100 | 50 | 200 |
| Max. output W | 400 | 450 | 800 | 1400 | 600 | 2000 |
De transformatoren
Heb je je keuze gemaakt dan zoek je de bijbehorende transformatoren voor HS en gloeispanning. Het is niet persé noodzakelijk dat de gloeispanningtrafo een middenaftakking heeft, je kunt dit ook anders oplossen, maar daar komen we later nog op terug bij de schemabespreking.
Wel is het noodzakelijk dat er goede isolatie tussen de netwikkeling en de gloeispanningswikkeling aanwzig is i.v.m. de hoge spanning die door de negatief verzorginq op deze wikkaing komt te staan. De HS transformator moet minimaal berekend ziJn op de helft van de opgegeven stroom. De spanning behoeft niet per sé de maximale te zijn, een TB3/750 werkt ook nog goed bij b.v. 1600V.
In het volgende nummer starten we met de bouw van de voeding.
Veel succes, Bouke - PAoZH